Ana içeriğe geç
Model İstatistik

IICS4all 2027: Türkiye'den Başvuru Nasıl Hazırlanır?

IICS4all 2027 için Türkiye'den ortaklık koşulları, TÜSEB bütçesi ve desteklenmeyen giderler, ECRIN için 30 Kasım son tarihi ve ortak ön başvuru takvimi.

Türkiye AkademikGökhan Karakoç16 Kasım 20268 dk
IICS4all 2027ERA4HealthTÜSEBECRINpragmatik randomize çalışma

IICS4all 2027, araştırmacı girişimli, çok ülkeli, pragmatik ve randomize kontrollü Faz III klinik araştırmaları destekliyor. Pragmatik tasarım, araştırma sorusunu rutin bakım koşullarına yakın bir ortamda yanıtlamayı amaçlıyor. Çağrı iki çalışma türünü kapsıyor; bunlar klinik uygulamada yer edinmiş sağlık müdahalelerinin karşılaştırılması ile ruhsatlı ve patent koruması bulunmayan ilaçların yeni bir endikasyonda araştırılması. Türkiye'deki kurumlar, TÜSEB'in ulusal koşullarını karşıladıklarında uluslararası ekibe fon talep eden ortak olarak katılabiliyor. ERA4Health çağrı metni, s. 4 ve s. 8–11

Ortak ön başvuru 14 Ocak 2027'de Türkiye saatiyle 14.00'te kapanıyor. ECRIN (Avrupa Klinik Araştırma Altyapıları Ağı) üzerinden ek yönetim bütçesi isteyecek ekipler için daha erken bir son tarih var; konsorsiyumun, başvuru hazırladığını 30 Kasım 2026 son tarihinden önce ECRIN temsilcisine bildirmesi gerekiyor. Çağrı metni, ECRIN bildirimi ve takvim (Tablo 3), s. 17–18

Çalışma fikriniz çağrının kapsamına giriyor mu?

Çağrı dört hastalık alanına öncelik veriyor; bunlar kalp ve damar hastalıkları, metabolik hastalıklar, otoimmün hastalıklar ve bulaşıcı olmayan solunum yolu hastalıkları. Çalışmanın bu alanlardan en az birini esas alması bekleniyor. Karşılaştırmalı etkililik araştırmalarında hâlihazırda kullanılan müdahaleler birbirleriyle veya mevcut standart bakımla karşılaştırılabiliyor. Bu çalışma türünde plasebo yalnız karşılaştırılan müdahalelerin körlenmesi amacıyla kullanılabiliyor.

İlaçların yeniden konumlandırılmasında ürünün hem ruhsat hem patent durumu belirleyici. Çağrı, katılımcı ülkelerden birinde hâlâ patent koruması bulunan ilaçları bu çalışma türünde kapsam dışında tutuyor; biyolojik ilaçlar ve biyobenzerler de bu kurala tabi. Avrupa'da ve konsorsiyumda yer alan AB/AEA dışı ülkelerde ruhsatı bulunmayan tıbbi ürünler ile CE işareti taşımayan tıbbi cihazlar da kapsam dışında. Türkiye AB/AEA dışında olduğu için, Türkiye'den ortak bulunan bir ekipte ürünün Türkiye'deki ruhsat durumuna da bakmak gerekiyor. Çağrı metni, s. 8–10

Çalışma fikriİlk değerlendirme
Hipertansiyonda rutin bakımda uygulanan iki tedavi stratejisini, her ikisine de uygun hastalarda, çok ülkeli randomize bir çalışmada karşılaştırmakDeğerlendirilebilir. Bu varsayımsal örnekte konu ve yaklaşım çağrıyla örtüşüyor; Faz III niteliği, plasebo kullanımı, merkezler ve ortaklık koşulları ayrıca inceleniyor.
Aynı konuda tek hastanenin arşivindeki dosyaları geriye dönük incelemekKapsam dışında. Araştırma konusu uygun olsa da tasarım gözlemsel.
Otoimmün bir hastalıkta tedavilerin sonuçlarını sistematik derleme ve meta-analizle karşılaştırmakKapsam dışında. Çağrı randomize girişimsel klinik araştırmaları destekliyor; sistematik derleme ve meta-analiz kapsam dışı sayılıyor.

Kapsam dışı başlıkların öne çıkanları doğrudan ticari amaçlı çalışmalar, Faz I ve II araştırmaları, randomize olmayan çalışmalar, yeni bir sağlık müdahalesinin geliştirilmesi ve kanser araştırmaları. Listenin tamamı çağrı metninin 8–9. sayfalarında yer alıyor. Bir kanser çalışmasının çağrıdaki dört alandan biriyle kesişmesi bu durumu değiştirmiyor. Öte yandan mevcut bir kohortun içinde yeni bir randomize çalışma tasarlanabiliyor. Bu tasarım ile kohorttaki eski kayıtların gözlemsel olarak incelenmesi farklı işler. Çağrı metni, s. 8–9

Ön başvurudan önce dört noktaya bakmakta fayda var. Araştırma tasarımının Faz III, randomize ve pragmatik olması, çağrının dört hastalık alanından en az birini esas alması gerekiyor. Konsorsiyumda çağrıya katılan en az üç, en çok beş ülkeden uygun ortak bulunuyor. Ana sonlanım ve örneklem hedefi, merkezlerin hasta alım tahminiyle uyumlu kuruluyor. Bütçede ulusal fon sağlayıcıdan istenen giderler ile ortak yönetim bütçesi birbirinden ayrı tutuluyor.
Şekil 1. Üçüncü kontrol çağrı metninin bir maddesi değil; katılımcı alımına ilişkin genel beklentiden türettiğimiz bir fizibilite sorusu.

Ön başvurudan önce dört noktaya bakmakta fayda var. Araştırma tasarımının Faz III, randomize ve pragmatik olması, çağrının dört hastalık alanından en az birini esas alması gerekiyor. Konsorsiyumda çağrıya katılan en az üç, en çok beş ülkeden uygun ortak bulunuyor. Ana sonlanım ve örneklem hedefi, merkezlerin hasta alım tahminiyle uyumlu kuruluyor. Bütçede ulusal fon sağlayıcıdan istenen giderler ile ortak yönetim bütçesi birbirinden ayrı tutuluyor.

Türkiye'den hangi kurumlar ortak olabilir?

Türkiye ekinde üniversiteler, kamu ve özel hastaneler, araştırma enstitüleri ve Türkiye'de kurulmuş diğer sağlık ve araştırma kuruluşları sayılıyor. Bir kuruluşun bu gruplardan birinde yer alması tek başına yeterli değil; TÜSEB'in ulusal destek koşullarını karşılaması ve çalışmayı yürütecek bilimsel, hukuki ve operasyonel kapasiteye sahip olması da gerekiyor. Ek, proje yürütücüsünden ilgili bilimsel yeterliliği ve araştırma deneyimini bekliyor. Türkiye mevzuatının tıbbi yeterliliği olan bir sorumlu araştırmacı aradığı klinik araştırmalarda bu kişinin, ilgili araştırma için gereken uzmanlık ya da doktora yeterliliğine sahip bir hekim veya diş hekimi olması şart. Çağrı metni, Ek I: Türkiye, s. 85

Ön başvuruda, çağrıya katılan en az üç, en çok beş farklı ülkeden uygun araştırma ortağı gerekiyor. Slovakya'dan fon isteyen bir ortak varsa üst sınır altıya çıkabiliyor. En az iki uygun ortağın, çağrıya katılan ve birbirinden farklı iki AB üyesi veya Ufuk Avrupa Programı'na asosiye ülkede yerleşik bağımsız tüzel kişiler olması gerekiyor. Katılımcı alacak merkezler, fon isteyen ortaklar ve kendi kaynağıyla katılan kuruluşlar farklı roller taşıyor; kendi kaynağıyla katılan kuruluş sayısı en çok üç olabiliyor. Türkiye'den iki uygun kuruluş ortak olabiliyor ve ülke hesabında Türkiye bir kez sayılıyor. Tam başvuru aşamasında ortak eklemenin koşulları ayrıca düzenleniyor. Çağrı metni, bölüm 7, s. 15–16 · Ön başvuru şablonu ve kontrol listesi

TÜSEB'in çağrıya ayırdığı toplam bütçe 600.000 avro. Uygun bir Türkiye ortağı için üst sınır 300.000 avro; aynı konsorsiyumda en fazla iki uygun Türkiye ortağı ayrı ayrı destek alabiliyor. TÜSEB en çok iki projenin desteklenmesini öngörüyor. Bu tutarlar, bütçenin ya da belirli bir harcama kaleminin onaylandığı anlamına gelmiyor. Başvuru kılavuzundaki ülke tablosuna göre TÜSEB seyahat, yayın ve genel gider kalemlerini desteklemiyor. Personel, sarf malzemesi, ekipman, hizmet alımı ve diğer doğrudan giderlerin uygunluğu TÜSEB kurallarına ve ulusal destek sözleşmesine göre değerlendiriliyor. Çağrı metni, Türkiye eki, s. 85 · Başvuru kılavuzu, Tablo 3, s. 19

Türkiye ekine göre ayrı bir ulusal proje başvurusu gerekmiyor. Bununla birlikte ek, ortak başvuru gönderilmeden önce TÜSEB'le iletişime geçilmesini ve ulusal uygunluk ile destek kurallarının teyit edilmesini kuvvetle tavsiye ediyor. TÜSEB gerektiğinde bütçe dökümünde düzeltme ve ek belge isteyebiliyor; istenen belgelerin ulusal uygunluk ve sözleşme aşamalarında sunulması zorunlu. Çalışmanın Türkiye'de izin gerektiren işlemlerine başlanmadan önce gerekli etik kurul onaylarının ve yetkili kurum izinlerinin alınması da ayrıca şart. Çağrı metni, Türkiye eki, s. 85–86

30 Kasım tarihi kimi ilgilendiriyor?

Bu tarih yalnız ECRIN üzerinden ek yönetim bütçesi isteyecek konsorsiyumları ilgilendiriyor. Çağrı metnine göre bu ekiplerin, başvuru hazırladıklarını olabildiğince erken ve 30 Kasım 2026 son tarihinden önce ECRIN temsilcisine bildirmesi gerekiyor. Muhatap, koordinatör araştırmacının ya da destekleyicinin bulunduğu ülkenin ECRIN Avrupa muhabiri (EuCo). Bu ülke ECRIN üyesi değilse başvurulacak yer ECRIN çekirdek ekibi. Çağrı belgeleri bu tarih için saat belirtmiyor; son günü beklememek daha güvenli. Çağrı metni, s. 17–18

Ek bütçe, izinlerin eşgüdümünü, güvenliliği ve veri yönetimini de içeren ortak işler için isteniyor. Çağrı metni üst sınırı, ulusal ve bölgesel fon sağlayıcılardan talep edilen toplam bütçenin yüzde 15'i olarak veriyor; kendi kaynağıyla katılan kuruluşların bütçesi bu hesaba girmiyor. Başvuru kılavuzu ve şablon ise tutarın yüzde 15'in altında kalmasını istiyor ve dolaylı giderleri bu sınırın içinde sayıyor. İki ifade arasındaki fark nedeniyle tavana dayanan bir bütçeyi ECRIN'le teyit etmekte fayda var. ECRIN'den istenen kalemlerin ulusal fon sağlayıcıdan istenen giderlerle çakışmaması gerekiyor. Bu kaynak, ilgili işleri yürütmesi için doğrudan ECRIN'e ayrılıyor. Hizmet üzerinde anlaşıldığında ECRIN temsilcilerinin imzaladığı yazının ön başvuruya eklenmesi zorunlu; şablon bu belgeyi Ek 3 (hizmet sağlayıcı anlaşması) olarak adlandırıyor. Ek bütçe istemeyen ekibin, ortak yönetim işlerini nasıl yürüteceğini ve finanse edeceğini başvuruda açıklaması bekleniyor. Çağrı metni, s. 17–18 · Başvuru kılavuzu, s. 20–22

Araştırma ürünü alımı hangi bütçeye yazılır? 9 Kasım 2026 tarihli değişiklik kaydına göre araştırma ürünü ifadesi, çağrı metni ve başvuru kılavuzundaki ek yönetim bütçesi örnek cümlesinden çıkarıldı. Kılavuzun ortak giderlere ilişkin genel başlığında ve çağrı metninin tanımlar bölümünde çalışma ilacı ifadesi duruyor. Bu ifadelerden tek başına bir giderin kabul edileceği ya da tümüyle yasak olduğu sonucu çıkmıyor. Gideri bütçeye yerleştirmeden önce ulusal fon sağlayıcıdan, ECRIN'in yürüteceği bir işse ayrıca ECRIN'den teyit almak gerekiyor. 9 Kasım değişiklik kaydı · Başvuru kılavuzu, s. 20

Protokol taslağından önce ekipçe neyi netleştirmeli?

Karşılaştırma ile ana sonlanımı birlikte seçmek gerekiyor. Örneğin hipertansiyonda iki tedavi stratejisini karşılaştıran varsayımsal bir çalışmada ekip, altıncı ayda sistolik kan basıncındaki değişimi ana sonlanım olarak değerlendirebilir. Başvuruda bu seçimin klinik dayanağını, hastalar açısından önemini, ölçüm yöntemini ve araştırmanın saptaması beklenen farkı açıklamak gerekiyor. İlgili bir çekirdek sonlanım seti (COS) varsa çağrı bunun kullanılmasını ya da kullanılmama nedeninin gerekçelendirilmesini istiyor. Çağrı metni, s. 9–11

Örneklem hesabını merkezlerin alım tahminiyle karşılaştırmakta fayda var. Bir merkezin yılda kaç hasta gördüğünü bilmek yetmiyor. Uygunluk koşullarını karşılayabilecek, araştırmaya katılmayı kabul edebilecek ve ana ölçüm zamanına kadar izlenebilecek hasta sayılarını ayrı ayrı tahmin etmek daha isabetli. Bu tahminler, kurumun kullanılmasına izin verdiği toplu verilerle sınanabiliyor. Ülkeler arasında ölçüm, standart bakım veya izlem koşulları farklıysa bunların tasarımı ve analizi nasıl etkileyebileceğini önceden tartışmak işe yarıyor.

Temsil ve katılım planı dosyanın başında kuruluyor. Çağrı, katılımcıların müdahalenin hedeflendiği nüfusu temsil etmesini bekliyor. Cinsiyet ve toplumsal cinsiyet boyutunun, araştırma sorusuyla ilişkili yaş farklarının ve yeterince temsil edilmeyen grupların çalışma tasarımında ele alınması isteniyor. Belirli bir grubun katılımı mümkün değilse bilimsel gerekçeyi ve bunun sonuçların yorumuna ve genellenebilirliğine etkisini yazmak gerekiyor. Çağrı, son kullanıcıların tasarımın erken aşamasında sürece katılmasını ve hasta katkısının proje boyunca sürmesini de istiyor. Çağrı metni, s. 10–11

Protokol ile analiz planını son kez birlikte okumak yararlı. Tedavi değişikliği ve ölçüm eksikliği nasıl ele alınacak? Ana sonlanım bütün ülkelerde aynı biçimde ölçülebiliyor mu? Gerekli ziyaretler bütçede var mı? SPIRIT 2025, randomize çalışma protokolünde bu bilgileri düzenlemek için yararlı bir rehber. Başvurunun kendisi için çağrıya ait form ve koşullar geçerli.

Başvuru takvimi

TarihYapılacak iş
30 Kasım 2026Ek yönetim bütçesi isteyecek konsorsiyumların, başvuru hazırladıklarını ECRIN temsilcisine bildirmesi için son tarih. Çağrı belgelerinde saat belirtilmemiş.
14 Ocak 2027, 14.00Ortak ön başvuru için son tarih. Çağrı metninde 12.00 CET.
14 Haziran 2027, 13.00Davet edilen ekiplerin tam başvurusu için son tarih. Çağrı metninde 12.00 CEST.

Tablodaki saatler Türkiye saatidir. Çağrı belgeleri en son 9 Kasım 2026'da güncellendi; gönderimden önce ERA4Health çağrı sayfasına ve başvuru kılavuzuna yeniden bakmakta fayda var.

Ön başvuruyu göndermeden önce

  • Konsorsiyum, ortak başvuruyu İngilizce ve tek PDF olarak hazırlıyor. Koordinatör araştırmacı bu dosyayı PT-Outline üzerinden yüklüyor. Şablon tek destekleyici koşulunu, imzaları ve ekleri gösteriyor; imzası eksik başvurular reddediliyor ve şablonda sayılanların dışında ek kabul edilmiyor.
  • Şablondaki Bölüm C'nin 1–8 numaralı alt bölümleri toplam 10 sayfayı aşamıyor. Tablolar, çizimler ve dipnotlar bu sınıra dâhil; kaynakça ve bütçe tabloları hariç. Her alt bölümün şablonda ayrıca kendi sayfa sınırı var ve herhangi birinin aşılması başvurunun incelenmeden reddine yol açıyor.
  • Elektronik sistemdeki bilgilerle PDF'in birbiriyle uyuşması gerekiyor. Şablona göre çelişki olduğunda PT-Outline kaydı esas alınıyor. Resmî ön başvuru şablonu

Çalışma fikri çağrıya uyuyorsa ana sonlanımı, örneklem gerekçesini, merkezlerin hasta alım tahminini ve analiz planını birlikte değerlendirmek gerekiyor. Bu hazırlıkta TÜSEB proje başvurusunda yöntem ve analiz planı yazımız yol gösterebilir; analiz planı için istatistiksel analiz planı (SAP) desteğimiz de var. Araştırma sorusunu ve tasarım kararlarını araştırma ekibi belirler; başvuruyu ekip hazırlar.

Kaynaklar

  1. ERA4Health — IICS4all 2027 çağrı sayfası, takvim ve 9 Kasım 2026 değişiklik kaydı
  2. ERA4Health — çağrı metni (PDF, 9 Kasım 2026 sürümü), bölüm 7 ve Ek I: Türkiye
  3. ERA4Health — başvuru kılavuzu (PDF, 9 Kasım 2026 sürümü)
  4. ERA4Health — ön başvuru şablonu (Word)
  5. Chan ve ark. — SPIRIT 2025: Randomize araştırma protokolleri için güncel kılavuz

Kaynak kontrolü: 16 Kasım 2026. Çağrı belgeleri en son 9 Kasım 2026'da güncellendi; gönderimden önce ERA4Health'in güncel çağrı metni, başvuru kılavuzu ve TÜSEB'in ulusal koşulları yeniden kontrol edilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Hayır. Üç hastane çok merkezli bir çalışma kurabilir; ancak bu çağrıda ön başvuru, çağrıya katılan en az üç farklı ülkeden uygun araştırma ortağı gerektiriyor.
Gerekmiyor; çağrının Türkiye ekine göre ayrı bir ulusal proje başvurusu yok. Ek, gönderimden önce TÜSEB'le iletişime geçilmesini kuvvetle tavsiye ediyor. TÜSEB ulusal uygunluk ve sözleşme aşamalarında ek bilgi veya belge isteyebiliyor.
Hayır. Bu tarih, ECRIN üzerinden ek yönetim bütçesi isteyecek ekiplerin başvuru hazırladıklarını ECRIN temsilcisine bildirmesi için son tarih ve bu ekipler açısından bağlayıcı. Ortak ön başvurunun son günü 14 Ocak 2027.
Başvuru kılavuzundaki ülke tablosuna göre seyahat, yayın ve genel gider kalemleri destek kapsamı dışında. Diğer kalemlerin uygunluğu ve sınırları TÜSEB kurallarına ve ulusal destek sözleşmesine göre değerlendiriliyor.
Hayır. Avrupa'da ve konsorsiyumdaki AB/AEA dışı ülkelerde ruhsatı bulunmayan tıbbi ürünler kapsam dışında. Yeniden konumlandırma türünde, katılımcı ülkelerden birinde patent koruması süren ilaçlar da kapsam dışında kalıyor.
AraWhatsApp