Ana içeriğe geç
Model İstatistik

PERC Kuralı Hesaplama (Pulmoner Emboli Dışlama)

Model İstatistik CRO · Hekim araştırmacılar için açık erişimli klinik hesaplayıcılar

Klinik olasılığı düşük hastada sekiz ölçütle, D-dimer istemeden pulmoner emboliyi dışlayın.

PERC (Kline 2004/2008)Doğrulandı: Ekim 2026PROPER 2018Doğrulandı: Ekim 2026

Bu Araç Nedir ve Kimin İçin?

PERC (Pulmonary Embolism Rule-out Criteria), acil serviste pulmoner emboli akla gelen ama klinik olasılığı düşük görülen hastada, D-dimer dahil hiçbir test istemeden pulmoner emboliyi dışlamak için geliştirilmiş sekiz maddelik bir kuraldır. Kural yalnızca hekimin ön-test olasılığını düşük (<%15) bulduğu hastada uygulanır; bu yüzden araç önce bu ön koşulu sorar. Acil tıp, göğüs hastalıkları ve dahiliye hekimleri için tasarlanmıştır.

8 ölçüt

hepsi negatifse PERC negatif

Ön koşul

klinik olasılık <%15

PROPER 2018

randomize doğrulama

Bu hesaplayıcı klinik karar destek aracıdır ve yalnızca bilgilendirme amacı taşır. PERC yalnızca klinik olasılığı düşük hastada kullanılır; pozitif sonuç pulmoner emboli tanısı koydurmaz. Tanı ve tedavi kararları klinisyen değerlendirmesine dayanmalıdır.

Ön koşul
Ölçütler (varsa işaretleyin)

Doğrulama çalışmasındaki (Kline 2008) tanım. 2004 türetme çalışması genel anestezi gerektiren cerrahi ya da travmayı esas almıştı.

Sonuçlar burada görünecek

Bulguları işaretleyin ve Hesapla tuşuna basın

PERC Kuralı Nasıl Uygulanır?

Bu kural ne yapar?

PERC, klinik olasılığı zaten düşük olan hastada sekiz ölçütün hiçbiri yoksa pulmoner emboli olasılığının ileri test gerektirmeyecek kadar düşük olduğunu gösterir. Amaç, gereksiz D-dimer ve bunun doğurduğu gereksiz görüntülemeyi azaltmaktır.

Nasıl kullanılır?

Önce hastanın klinik ön-test olasılığını seçin. Olasılık düşükse sekiz ölçütten hastada bulunanları işaretleyin. Hiçbiri yoksa PERC negatiftir; biri bile varsa pozitiftir ve algoritmaya D-dimer ile devam edilir.

Yöntem ve geçerlilik

Kural 2004'te türetildi ve 2008'de 13 acil serviste 8.138 hastalık prospektif bir çalışmada doğrulandı. Fransa'da 14 acil serviste yürütülen PROPER randomize çalışması (1.916 hasta), PERC stratejisinin 3 ayda atlanan tromboembolik olay açısından standart yaklaşımdan kötü olmadığını gösterdi. Bu araçta değerlendirme sunucu tarafında yapılır.

PERC Sonucu Nasıl Yorumlanır?

PERC negatif ve klinik olasılık düşükse pulmoner emboli ileri test istemeden dışlanabilir. PERC pozitifse kural dışlama sağlamaz; bu, hastada PE olduğu anlamına gelmez, yalnızca D-dimer ve gerekirse görüntülemeyle değerlendirmeye devam edileceğini gösterir.

Neden önemli?

Düşük olasılıklı hastada D-dimer yanlış pozitifliği sıktır ve çoğu zaman BT pulmoner anjiyografiye yol açar. Bu da radyasyon, kontrast maddesi, maliyet ve acil serviste kalış süresi demektir. PERC bu zincirin ilk halkasında durmayı sağlar.

Kimler için?

Acil tıp, göğüs hastalıkları ve dahiliye hekimleri; pulmoner emboli tanı algoritmalarını değerlendiren araştırmacılar.

Sınırlamalar ve dikkat edilecekler

PERC klinik olasılığı düşük olmayan hastada kullanılmaz. Çalışmalardaki PE sıklığı düşüktür; PE sıklığının yüksek olduğu ortamlarda güvenlik payı daralabilir. Kural acil servise başvuran ayaktan hastalarda geliştirildi ve doğrulandı; hastanede yatan hastalarda doğrulanmamıştır.

Araştırma notu

Pulmoner emboli tanı algoritmalarında dışlama güvenliği (başarısızlık oranı ve güven aralığı), etkinlik, duyarlılık ve özgüllük analizi için biyoistatistik desteği sunuyoruz.

PERC Kuralı Hakkında

PERC, klinik olasılığı düşük hastada pulmoner emboliyi test istemeden dışlamak için kullanılan sekiz maddelik bir kuraldır: yaş ≥50, nabız ≥100/dk, oda havasında SaO₂ <%95, tek taraflı bacak şişliği, hemoptizi, son dört haftada hastaneye yatış gerektiren cerrahi ya da travma, önceki DVT ya da PE ve hormon kullanımı. Ölçütlerin hiçbiri yoksa kural negatiftir.

Kuralın gücü ön koşuluna bağlıdır: hekimin klinik olasılığı düşük bulduğu hastada kullanılır. Olasılık düşük değilse Wells ya da Geneva gibi bir klinik olasılık skoru ve D-dimer ile ilerlenir.

Sıkça Sorulan Sorular

PERC negatifse D-dimer gerekir mi?

Klinik olasılık düşükse ve sekiz ölçütün hiçbiri yoksa PERC, D-dimer istemeden pulmoner emboliyi dışlamak için geliştirilmiştir. Prospektif ve randomize çalışmalarda bu yaklaşımın atlanan olay oranı düşük bulunmuştur.

PERC hangi hastada uygulanmaz?

Hekimin ön-test olasılığını düşük (<%15) görmediği hastada uygulanmaz. Bu durumda Wells ya da Geneva gibi bir klinik olasılık skoru ve D-dimer ya da görüntüleme algoritmasıyla ilerlenir.

Bir ölçüt pozitifse ne anlama gelir?

Pulmoner emboli bu kuralla dışlanamaz. Bu, PE olduğu anlamına gelmez; tanısal algoritmaya D-dimer ile devam edilir.

PERC ile Wells skoru arasındaki fark nedir?

Wells skoru pulmoner emboli için klinik olasılığı sınıflar. PERC ise olasılığı zaten düşük olan hastada test istemeden dışlama yapılıp yapılamayacağını gösterir. İkisi aynı algoritmada art arda kullanılabilir.

"Klinik olasılık düşük" nasıl belirlenir?

Geliştirme çalışmalarında hekimin bütüncül (gestalt) değerlendirmesiyle PE olasılığını %15'in altında görmesi esas alındı. Wells ya da Geneva skorunda düşük olasılık da bu değerlendirmeye dayanak olabilir.

Bilimsel Kaynaklar

  1. Kline JA, Mitchell AM, Kabrhel C, et al. Clinical criteria to prevent unnecessary diagnostic testing in emergency department patients with suspected pulmonary embolism. J Thromb Haemost. 2004. PMID: 15304025 DOI
  2. Kline JA, Courtney DM, Kabrhel C, et al. Prospective multicenter evaluation of the pulmonary embolism rule-out criteria. J Thromb Haemost. 2008. PMID: 18318689 DOI
  3. Freund Y, Cachanado M, Aubry A, et al. Effect of the Pulmonary Embolism Rule-Out Criteria on Subsequent Thromboembolic Events Among Low-Risk Emergency Department Patients: The PROPER Randomized Clinical Trial. JAMA. 2018. PMID: 29450523 DOI
  4. Konstantinides SV, Meyer G, Becattini C, et al. 2019 ESC Guidelines for the diagnosis and management of acute pulmonary embolism developed in collaboration with the European Respiratory Society (ERS). Eur Heart J. 2020. PMID: 31504429 DOI

Sorumluluk Reddi ve Yasal Uyarı

Bu hesaplayıcı klinik karar destek aracıdır ve yalnızca bilgilendirme amacı taşır. PERC yalnızca klinik olasılığı düşük hastada kullanılır; pozitif sonuç pulmoner emboli tanısı koydurmaz. Tanı ve tedavi kararları klinisyen değerlendirmesine dayanmalıdır.

Bu aracın kaynak gösterimi

Çalışmanızda önce skorun ya da yöntemin özgün kaynağını göstermenizi öneririz. Aracı da belirtmek isterseniz şu biçimi kullanabilirsiniz:

Model İstatistik CRO. PERC Kuralı Hesaplama (Pulmoner Emboli Dışlama) [İnternet]. Kayseri: Model İstatistik CRO; 2026 [erişim tarihi: GG.AA.YYYY]. Erişim adresi: https://modelistatistik.com/araclar/perc-kurali-hesaplama

Bu hesaplayıcıda bir hata veya öneriniz mi var?

Pulmoner emboli tanı algoritmanızı veriyle mi değerlendireceksiniz?

PERC, Wells ya da Geneva ile D-dimer stratejilerinin dışlama güvenliği, etkinlik, duyarlılık ve özgüllük analizi için biyoistatistik desteği sunuyoruz.

AraWhatsApp